ENERGIA I POLITYKA

Półtora roku temu w wywiadzie na temat energii odnawialnej ekspert Mazowieckiej Agencji Energetycznej przedstawił stanowisko, zgodnie z którym energia nie powinna być przedmiotem polityki: „Powinniśmy starać się hołdować zasadzie, że sprawy bezpieczeństwa energetycznego - lokalnego i krajowego, a nawet europejskiego - są apolityczne. Nie ma potrzeby, aby zbijać kapitał polityczny na sprawie, która jest zbyt ważna dla naszej egzystencji”. Stosując się do tej zasady, nie chcieliśmy używać energetyki, aby uzyskać tani, polityczny poklask, powstrzymując się również od uwag na ten temat w trakcie trwania kampanii wyborczej.

Już na początku 2010 roku wiadomo było, że gmina Milanówek może w imieniu mieszkańców starać się o dofinansowanie do programu kolektorów słonecznych w budynkach indywidualnych. Do składania takich wniosków przygotowywały się okoliczne gminy (do końca kwietnia 2010 roku miały podpisane umowy z mieszkańcami, które umożliwiały przekazanie kolektorów słonecznych prywatnym właścicielom), ale nie Milanówek, choć udział w Mazowieckiej Agencji Energetycznej znacznie zwiększał jego szanse na dobre przygotowanie wniosku i lepszą jego ocenę. Oto, jakie było stanowisko w tej sprawie pana Jerzego Wysockiego w maju, i nawet jeszcze w połowie września 2010 roku (z korespondencji mieszkańców z burmistrzem):

Pytanie 01-05-2010, Jacek

Witam, inne miasta typu Brwinów oferują swoim mieszkańcom dofinansowanie na założenie ogrzewania wody ze źródeł solarnych . Czy w naszym mieście również kiedyś do tego dojdzie? Projekty prawdopodobnie dofinansowane są przez Unię, ale występuje do nich miasto.

Odpowiedź Burmistrz Miasta Milanówka z dnia 06-05-2010

Wiedząc, że wśród naszych mieszkańców może być zainteresowanie instalowaniem domowych solarów, zainteresowałem się tą tematyką jakiś czas temu, chcąc sprawdzić, czy jest możliwość zorganizowania takiego systemu, jaki działa na bazie naszego miejskiego programu ochrony zabytków, czyli dotacji z budżetu miasta na remonty prywatnych zabytkowych domów.

Jak słusznie podejrzewa Pan w drugim zdaniu, pieniądze na dofinansowanie instalacji domowych solarów raczej nie będą pochodziły z budżetów samorządowych, tylko samorządy będą chciały pozyskać je z funduszy europejskich i w jakiś sposób przekazać je właścicielom domów. Bowiem osoby fizyczne bezpośrednio mogą starać się o dofinansowanie, bo nie są wymienione jako potencjalni beneficjenci tych pieniędzy. Zatem teoretycznie samorząd mógłby pełnić tu rolę pośrednika: administracja miasta wzięłaby na siebie ciężar przygotowania wniosku i po pozyskaniu pieniędzy ze źródła (fundusze europejskie w gestii marszałka województwa) przekazałaby je osobom fizycznym.
Konsultowaliśmy się z ekspertem Mazowieckiej Agencji Energetycznej, do której Milanówek przystąpił. Niestety, nie wiadomo, czy samorząd może pełnić wspomnianą rolę pośrednika w przekazywaniu pieniędzy osobom fizycznym. Wyjaśniono nam, że najlepszym rozwiązaniem byłoby powstanie stowarzyszenia (bo organizacje pozarządowe mogą być beneficjentami), zrzeszającego zainteresowane osoby prywatne, które wniosłyby swoją część nakładu finansowego na pokrycie tzw. wkładu własnego beneficjenta (byłoby nim właśnie to stowarzyszenie). Jeśli takie stowarzyszenie powstałoby w Milanówku, moglibyśmy pomóc w przygotowaniu wniosku lub poszukać wyspecjalizowanej firmy, która by się tym zajęła. Choć należy podkreślić, że nie wiadomo, czy będzie to możliwe. Jednostka samorządu województwa mazowieckiego odpowiadająca za nabór wniosków o dofinansowanie poinformowała, że nabór wniosków w tym zakresie (tzw. działanie 4.3 Regionalnego Programu Operacyjnego) planowane jest na wrzesień.

09-09-2010, Sebastian

 Czy Milanówek będzie brał udział w pozyskaniu dofinansowania dla instalacji kolektorów słonecznych dla swoich mieszkańców ze środków z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego 2007-2013, Priorytet IV – „Środowisko, zapobieganie zagrożeniom i energetyka”, Działanie 4.3 – „Ochrona powietrza, energetyka”? Gminy Brwinów i Grodzisk to czynią, czy Milanówek do tego dołączy również?

Odpowiedź Burmistrz Miasta Milanówka z dnia 13-09-2010

Długo rozważaliśmy tę kwestię. Początkowo byłem zdecydowany opracować stosowany wniosek. Wydawało się, że to dla naszego Miasta bardzo wdzięczny temat i teoretycznie pieniądze, które pomogłyby naszym mieszkańcom. Analizowaliśmy tę kwestię także wspólnie z kolegami burmistrzami Brwinowa i Podkowy. Braliśmy pod uwagę nawet połączenie sił i, korzystając z doświadczeń Brwinowa, wspólne opracowanie wniosku.
Jednak po dłuższej analizie doszedłem do przekonania, że zbyt wiele jest niejasności, zbyt wiele pytań, na które nie ma odpowiedzi, w konsekwencji te pozorne korzyści wydają się bardzo mgliste. Głównym magnesem, na który w pierwszym momencie wszyscy zwrócili tu uwagę, była potencjalna możliwość pozyskania przez samorząd dofinansowania do instalacji kolektorów słonecznych na prywatnych domach mieszkańców. I niektóre samorządy zdecydowały się podjąć wysiłek przygotowania dokumentacji. Jednak zgodnie z oficjalnym stanowiskiem Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych „(…) w ramach działania 4.3 RPO beneficjentami nie mogą być osoby prywatne. Z punktu widzenia finansów publicznych i zasad kwalifikowalności wydatków udział w projekcie osób prywatnych jest nieczytelny i może budzić poważne zastrzeżenia na etapie finansowego rozliczania inwestycji. Samorządy zainteresowane aplikowaniem o dofinansowanie inwestycji tego typu powinny mieć świadomość, że nie jest ona dostosowana do zapisów RPO Województwa Mazowieckiego. W świetle obowiązujących przepisów argument, iż podobne inwestycje mogły być realizowane na terenie innych województw, jest całkowicie bez znaczenia. Firmy prowadzące spotkania z mieszkańcami, mające na celu zachęcenie do uczestnictwa w projekcie, rozbudzają oczekiwania społeczne, za które w przyszłości odpowiedzialność poniosą władze samorządowe”. Dlatego, biorąc powyższe pod uwagę, po wnikliwym przeanalizowaniu uwarunkowań przygotowania stosowanego wniosku podjąłem decyzję, że nie będziemy obecnie tego wniosku składać i poczekamy na opracowanie bardziej czytelnych i wiarygodnych zasad współfinansowania tego rodzaju przedsięwzięć w przyszłości.

Tak negatywne stanowisko przyjął burmistrz w połowie września, ale już w październiku zapraszał mieszkańców na spotkania celem pozyskania potencjalnych nabywców kolektorów słonecznych. Czyżby pan burmistrz przeczytał artykuł w „Bibule” nr 50 z maja 2010 roku i znalazł w nim linki do informacji „jak to się robi”? Czy może rozpoczął kampanię wyborczą i tak jak poprzednim razem wyborczą lokomotywą była „rewitalizacja” i „Waleria”, tak teraz stać się nią miała słoneczna energia?

Nabór wniosków o dofinansowanie projektów w ramach Działania 4.3 „Ochrona powietrza, energetyka” Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Mazowieckiego trwał do końca grudnia 2010 roku. Umowy z mieszkańcami Milanówka podpisywano do 19 listopada, wniosek złożono 29 grudnia 2010 roku.  Zaczęło się oczekiwanie na wyniki i jak zwykle w Milanówku nad kolejnym złożonym wnioskiem rozpostarł się „parasol” milczenia. Na stronie internetowej miasta zamieszczono jedynie komunikat: „O wszystkich istotnych sprawach dotyczących naszego wniosku będziemy Państwa informować na bieżąco za pośrednictwem „Biuletynu Miasta Milanówka” i strony www.milanowek.pl. Jednocześnie informujemy, że wiadomości o dotacjach z UE w ramach działania 4.3 RPOWM znajdziecie Państwo na oficjalnej stronie internetowej Mazowieckiej Jednostki Wdrażania Programów Unijnych pod adresem www.mazovia.eu”.

To niestety nie jest sposób informowania na bieżąco. Bieżące informacje, które do mnie dotarły już 29 lipca, są takie: konkurs rozstrzygnięto, lista rankingowa jest znana, przyznano dofinansowanie do 16 wniosków, a 29 wniosków jest na liście rezerwowej; na czwartym miejscu jest Grodzisk z dofinansowaniem projektu „Słoneczne innowacje dla Gminy Grodzisk Mazowiecki” w wysokości 5 940 594,80 zł; na szóstym  „Modernizacja systemu grzewczego dla potrzeb budynku Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie z wykorzystaniem OZE - pomp ciepła i kolektorów słonecznych, wspomaganych agregatem ko generacyjnym” z dotacją w wysokości 799 946,71 zł; na jedenastym projekt Pruszkowa „Wdrożenie rozwiązań wykorzystujących odnawialne źródła energii oraz kogenerację w Szpitalu Kolejowym w Pruszkowie metodą na zwiększenie efektywności jego funkcjonowania”, a na piętnastym miejscu Mszczonów z projektem „Budowa II stopnia odzysku ciepła z wody geotermalnej w Zakładzie Geotermalnym w Mszczonowie”. Przeglądając listę dofinansowanych wniosków, warto zwrócić uwagę na projekt „Słoneczne Gminy Wschodniego Mazowsza - energia solarna energią przyszłości”, który zajął miejsce dziewiąte.

Milanówka nie ma na żadnej liście. Milanowski wniosek odpadł, a przecież projekt taki, jaki złożyły gminy Wschodniego Mazowsza, mógł przynieść dla Trójmiasta Ogrodów wielkie szanse powodzenia. Można było również wpisać w projekt kolektory słoneczne lub pompy ciepła dla nowego przedszkola i budynków nowego urzędu.

Jak już wcześniej informowaliśmy, Milanówek przystąpił do Mazowieckiej Agencji Energetycznej Sp. z o.o. i objął jeden udział ww. spółce. Jeśli prawdą jest to, że burmistrz konsultował się z przedstawicielami Agencji, to rady Agencji (na które powołuje się w odpowiedzi na pytanie mieszkańca), były słuszne.

Dopiero 9 sierpnia pan Wysocki zdecydował się na podanie do publicznej wiadomości krótkiej informacji o niepowodzeniu składanego wniosku. Informacja ta zawiera głównie uwagi i wręcz pretensje co do sposobu rozstrzygnięcia konkursu, zawiera również zapowiedź „pisemny protest”. Możemy skarżyć się na ministra do Trybunału Konstytucyjnego, więc takie zażalenie to chyba „bułka z masłem”. Czyżby? Niestety, prawda jest taka, że wnioski klecone na kolanie i składane w ostatniej chwili nie zdobywają dotacji, a wywalczony takim kosztem chwilowy, polityczny sukces zakończył się po prostu wielkim wstydem.

                                                                                         Ewa Januszewska

Link do listy rankingowej:

http://rpo.mazowia.eu/g2/2011_07/9774472576005cec6d98d5ab07ec575d.pdf

Link do strony internetowej Grodziska Mazowieckiego:

http://www.grodzisk.pl/aktualnosci/pokaz/1645.html

Średnia ocen użytkowników